تبلیغات
وبلاگ علمی آموزشی شرکت پارس شعاع توس (Ballast) - بالاست الکترونیکی چیست ؟ BlogerTools.Ir

در این وبلاگ مطالب آموزشی مربوط به بالاست الکترونیکی قرار داده شده است. این وبلاگ یک وبلاگ صرفا آموزشی می باشد که قصد دارد اطلاعات کاربران را در مورد بالاست الکترونیکی افزایش دهد. در این وبلاگ مطالبی از قبیل انواع بالاست الکترونیکی، اجزاء مختلف بالاست الکترونیکی ، نحوه کار قسمت های مختلف بالاست الکترونیکی، نحوه ساخت و استاندار های مربوط به بالاست الکترونیکی قرار داده شده است.

جلال الدین مومنی

جستجو

 
 با پیشرفت تكنولوژی، بالاستهای الكترونیكی به مرور زمان جایگزین بالاستهای مغناطیسی شده اند. این نوع بالاستها معمولا از بالاست مغناطیسی كه اصطلاحا از ترانس و استارتر تشكیل شده اند گرانترهستند، اما مصرف برق را كاهش داده، نیاز به استارتر ندارند، لامپ را بطور آنی روشن می كنند و وزن آنها نیز حدود 10 % وزن یك ترانس مهتابی است. همچنین با استفاده از بالاست الكترونیكی امكان كنترل راحت تر شدت نور 1 و افزایش ضریب توان تا نزدیكی 1 وجود دارد. همچنین برخی ازبالاستهای الكترونیكی قابلیت متصل شدن به چند لامپ و راه اندازی همزمان آنها را دارند. این عوامل باعث می شوند كه استفاده از بالاست الكترونیكی به جای بالاست مغناطیسی با وجود قیمت بالاتر مقرون به صرفه تر باشد. هنگام خرید یك بالاست الكترونیكی باید به شاخصه های مهم آن از جمله نوع راه اندازی، ضریب توان و مجهز بودن به مدارهای محافظ در برابر شرایط غیر عادی توجه نمود. یكی از ضعفهایی كه  در بعضی از انواع بالاست الكترونیكی كه فاقداستانداردهای لازم می باشند وجود دارد عدم حفاظت آن هنگام اتصال به لامپ سوخته است. چنانچه بالاستی در برابر این اتفاق محافظت نشده باشد، هنگام سوختن لامپ، خود بالاست نیز آسیب دیده یا می سوزد.
بر خلاف لامپهای رشته ای كه با اتصال به منبع ولتاژالكتریكی نورافشانی می كنند، لامپهای فلورسنت نیاز به یك مدار واسط و راه انداز لامپ دارند كه به آن بالاست گفته می شود. در ابتدای پیدایش لامپهای فلورسنت از بالاستهای مغناطیسی برای راه اندازی آنها استفاده می شد. این نوع بالاست تشكیل شده است از یك چوك الكتریكی و یك عنصر بی متال كه اصطلاحا استارتر نامیده می شوند. با گذشت زمان وبه تدریج بالاستهای الكترونیكی جایگزین  بلاستهای  مغناطیسی  شده اند. در این نوع بالاست عمل راه اندازی و كنترل لامپ توسط یك مدار الكترونیكی صورت می گیرد. بالاستهای الكترونیكی مزیتهای فراوانی نسبت به بالاستهای مغناطیسی دارند كه مهمترین آنها كاهش مصرف برق بین 25 تا 40 درصد و حذف عنصر استارتر از مدار می باشد. به همین دلیل در بسیاری از كشورهای پیشرفته دنیا بالاستهای مغناطیسی تقریبا منسوخ شده اند و جای خود را به بالاستهای الكترونیكی داده اند.

مقایسه ی بالاست الکترونیکی و بالاست القایی


 به عنوان مثال وزارت انرژی ایالات متحده برنام های اعلام كرد كه به موجب آن تمام بالاست های مغناطیسی برای بازارهای تجاری و صنعتی تا سال 2005 بتدریج جمع شد. 2 در كشور ما به جز لامپهای كم مصرف  برای انواع ودیگر لامپهای فلورسنت (همچون لامپهای T8 لامپ مهتابی) غالبا از بالاستهای مغناطیسی  استفاده می شود و بالاستهای الكترونیكی آنچنان كه شایسته است جایگاه خود را پیدا نكرده اند. در این نوشته به بررسی دقیقتر بالاستهای الكترونیكی لامپهای
فلورسنت، مشخصات آنها و پارامترهایی كه هنگام خرید یك بالاست الكترونیكی باید به آنها توجه نمود پرداخته می شود.

مقایسه ی بالاست های الکترونیکی و بالاست های القای 

شکل زیر مدار یک بالاست القایی به همراه استارت  را نشان می دهد. در این مدار با اعمال ولتاژ تغذیه، ابتدا استارتر اتصال كوتاه شده و در نتیجه بسته به مقدار چوك، جریان الكتریكی محدودی در مدار ایجاد می گردد. این جریان الكتریكی منجر به گرم شدن فیلامانها و بی متال دراستارتر شده و لذا پس از گذشت لحظه كوتاهی استارتر اتصال الكتریكی را قطع می كند. با قطع ناگهانی جریان در مدار، ولتاژ دو سر چوك بسته به مقدار لحظه ای ولتاژ متناوب بطور لحظه ای بالا رفته و در نتیجه ولتاژ دو سر لامپ نیز افزایش ناگهانی پیدا می كند. چنانچه این ولتاژ به اندازه كافی بالا باشد، منجر به یونیزه شدن گاز لامپ، كاهش امپدانس آن و عبور جریان الكتریكی در آن م یشود.
در غیر اینصورت بیمتال كه در اثر قطع جریان سرد شده، مجددا اتصال كوتاه شده و فرایند فوق تاروشن شدن لامپ مجددا ادامه پیدا می كند. عمده ترین مزیت بالاست های مغناطیسی ارزان بودن آنها می باشد. البته امروزه با ارزان تر شدن قیمت المان های الکترونیکی ( مانند سوئیچ ها ) و افزایش قیمت سیم(مس) قیمت بالاست های الکترونیکی با بالاست های القایی برابری می کند .

بالاست القایی

شکل زیر  مدار یك لامپ فلورسنت همراه با بالاست الكترونیكی را نشان می دهد. در این مدار برق ورودی مستقیما به بالاست متصل شده است و فیلامانهای لامپ نیز به خروجیهای بالاست متصل شده اند. در بالاست الكترونیكی ابتدا برق ورودی یكسو شده و سپس توسط یك مدار اینورتر به ولتاژ  متناوب با فركانس بین 20 تا 40 کیلوهرتز از طریق یك چوك و خازن به لامپ اعمال می گردد.
افزایش فركانس اعمال شده به لامپ باعث می شود كه بازده نوری لامپ  افزایش یافته و همچنین حجم چوك نیز كاهش محسوسی پیدا كند.

بالاست الکترونیکی

بالاستهای الكترونیكی معمولا (درحد ناچیزی) گرانتر از بالاستهای مغناطیسی می باشند اما مزیتهای آنها را نسبت به دبالاست های مغناطیسی می توان این چنین بر شمرد:
1- كاهش مصرف برق : بسته به فركانس كاری مدار و ساختار آن، امكان كاهش مصرف برق تا حدود
%40 نسبت به بالاستهای مغناطیسی وجود دارد. 
2- حذف عنصر استارتر.
3- كنترل مكانیزم راه اندازی : در بالاستهای الكترونیكی می توان از مكانیزم راه اندازی آنی  یا راه اندازی سریع  استفاده نمود و لذا هنگام روشن شدن لامپ پدیده چشمك زدن اتفاق نمی افتد. همچنین با كنترل مكانیزم راه اندازی می توان طول عمر لامپ را افزایش داد.
4-  ایجاد گرمای كمتر :لامپهایی كه با بالاست الكترونیكی كار می كنند حدود 30 درجه كمتر از لامپهایی كه با بالاست مغناطیسی كار می كنند گرم می شوند. این امر باعث افزایش عمر لامپ و عدم گرم شدن ناخواسته محیط می گردد.
5- حذف چشمك 100 هرتز : لامپهای فلورسنت هنگامی كه با بالاست مغناطیسی كار می كنند، متناسب با جریان لحظه ای در هر ثانیه 100 بار نور آنها به صفر می رسد كه این امر می تواند باعث اختلال در بعضی از سیستمهای تصویری گردد، اما این مشكل در بالاستهای الكترونیكی وجود ندارد.
6- حذف نویط صوتی : از آنجا كه بالاستهای الكترونیكیلامپ را با فركانس بالای 20 كیلو هرتز راه اندازی می كنند، امكان تولید صدایی كه در برخی ترانسهای مستهلك شنیده می شود، در آنها وجود ندارد.
7- وزن كمتر : وزن بالاستهای الكترونیكی تا 10 برابر كمتر از وزن یك ترانس مهتابی می باشد.
8- امكان راه اندازی چند لامپ با یك بالاست : برخی از انواع بالاستهای الكترونیكی توانایی راه اندازی چند لامپ را بطور همزمان دارا می باشند.

9-راه اندازی نرم: ولتاژ راه‌اندازی اولیه در لامپهای تخلیه گازی بسیار بیشتر از ولتاژ كار عادی آنها می‌باشد. روشن كردن لامپ با اعمال فشار الكتریكی بالا همواره ممكن است اما این كار كاهش جدی عمر لامپ را در پی خواهد داشت، بالاست الکترونیک با استفاده از توانایی تغییر فركانس، ولتاژ را كم‌كم افزایش داده و لامپ را با كمترین ولتاژ ممكن روشن می‌نماید.

10- تشخیص پایان عمر لامپ: این مدار دارای قابلیت تشخیص لامپ های پیر می باشد پس از تشخیص پیری یک لامپ، بالاست لامپ را دوباره پیش گرمایش می نماید تا اثر پیری را جبران نماید این امر كمك موثری به افزایش طول عمر لامپ می نماید.

11- شار نوری استاندارد : با توجه به لامپی که بالاست برای آن طراحی گردیده است، بالاست الکترونیکی لامپ را بنحوی روشن می نماید که شار نوری استاندارد از آن لامپ گرفته می شود.لامپهای تخلیه در گاز در فركانسهای بالا دارای بهره نوری بیشتری نسبت به فركانس 50 هرتز می باشند، بنابراین بالاست الکترونیکی به علت فركانس كار بالاتر (60 كیلو هرتز) حداقل 10 % بهره وری در شار نوری ایجاد می نماید.

12-مدارات مجتمع: در طراحی و ساخت این بالاست از تکنولوژی مدارات مجتمع (IC ) استفاده گردیده است. این المان به ما این توانایی را می دهد تا بتوانیم بالاست الکترونیکی را برای شرایط مختلف به نحو موثری طراحی بنمائیم.

13 -روشن کردن موازی چند لامپ: برای راحتی هر چه بیشتر مصرف كننده، انواع مختلف بالاست الکترونیکی می توانند یك تا چهار لامپ را به صورت موازی روشن نمایند، این امر سبب كاهش چشمگیر هزینه، زمان و احتمال خطای انسانی در زمان نصب می گردد.

14-خستگی چشم: ترانس های القایی به علت فركانس كار پائین (50 هرتز)، چشم را اذیت میكنند و به اصطلاح اثرات استروبوسكوبیك دارند، این مشکل در ادارات و محیط های کاری دفتری در طولانی مدت باعث خستگی چشم، سردرد و پایین آمدن راندمان کاری می گردد، در حالیكه بالاست های الکترونیکی به علت فركانس كار بالا (60000 هرتز) هیچ خستگی برای چشم نخواهند داشت.

15-نحوه روشن شدن: به علت اینكه ترانس های القایی دارای استارت سریع می باشند، طول عمر كلید زنی لامپ را به شدت كاهش می دهند (در حدود 2000 مرتبه) حال آنكه بالاست الکترونیکی با داشتن پیش گرمایش مناسب و استاندارد سبب افزایش عمر لامپ می گردد(در حدود 15000 مرتبه).

16-وزن زیاد: ترانس های القایی دارای وزن زیاد می باشند، در حالیكه بالاست الکترونیکی بسیار سبك می باشد. این كاهش وزن سبب كاهش وزن چراغ به طرز چشمگیری خواهد شد.

17-فیدبک: در بالاست الکترونیکی از قسمتهای مختلف بالاست فیدبک دریافت می گردد و با توجه به آن کنترل های لازم اعمال می گردد. همچنین از نقاط حساس مدار به نحو موثری محافظت می گردد. ترانس های القایی، هیچگونه فیدبكی از مدار دریافت نمی نمایند.

18-تلفات: ترانس های القایی تلفات بیشتری (در حدود 11- 10وات) نسبت به بالاست الکترونیکی دارند. از طرفی بالاست الکترونیکی به علت فركانس كار بالاتر 10% بهره وری در شار نوری ایجاد می نماید. ( لامپ 36 وات را با حفظ شار نوری با 32 وات روشن می نماید).

19-نصب آسان: سعی گردیده است که طراحی بالاست الکترونیکی منطبق با نیاز مصرف کننده انجام شود، بنابراین انواع مختلف بالاست الکترونیکی توانایی روشن کردن مدارات از یک الی 4 لامپ را دارا می باشند. این امر سبب كاهش هزینه و زمان لازم برای سیم بندی چراغ می گردد.

20-ضریب توان: ضری.ب توان بالاست الکترونیکی كاملاً منطبق بر استاندارد IEC61000-2-3 می باشد، كه بنابراین استاندارد .

صفحه ی اصلی